اخبار و جشنواره ها

درمان مشکلات خواب در کودکان دبستانی

مشکلات خواب در کودکان شایع تر است. هر کودک دبستانی باید به میزان کافی بخوابد. تا هنگام روز دچار کسالت وخستگی نشود. خواب کافی باعث سلامت جسمی و روحی کودک است. باعث می شود زودتر و بهتر بیاموزد. خوش رفتار و با حوصله باشد و با دیگران بهتر و موثر تر رفتار کند.

خوابیدن جلو تلویزیون و چرت زدن در اتومبیل میزان کلی خواب کودک را تغییر  می دهد. این تغییر خواب معمول و لازم او را خراب و نامنظم می کند. و نمی تواند به اندازه کافی بخوابد؛ اگر کودکی در طول هفته خواب کافی نداشته باشد؛ در روزهای تعطیل آخر هفته بیش از معمول می خوابد.  و به همین علت دچار اختلالات خواب شده است. اما علل خواب نامناسب کودک همیشه به این سادگی نیست. گاهی عوامل دیگری هم خواب کودک را خراب می کند. در اینجا به شش مشکل بزرگ خواب از جمله اضطراب، خوابگردی، خرناس و نحوه کمک به بهبود کودک اشاره می کنیم.

  • آپنه خواب و خرناس کشیدن: تنفس کودکان مبتلا به آپنه خواب طی شب متوقف می شود. و کودک بیدار می شود، هر بار اندکی بیدار می مانند. همین شرایط میزان خواب کودک را تغییر می دهد و خواب موثر کاهش می یابد. این  کودکان معمولاً دچار مشکلات رفتاری و یادگیری می شوند. به احتمال زیاد دچار افزایش فشار خون هم می شوند. مطالعات اخیر نشان داده است که  یک چهارم کودکان دبستانی به آپنه خواب مبتلا هستند. اما خوشبختانه فقز در یک درصد موارد مشکلات جدی ایجاد می شود.
  • اضطراب و کابوس شبانه : کودک دبستانی مشکلات و اضطراب های خودش را دارد. مثلاً از این که همه کودکان او را دوست ندارند ناراحت است. از این که نمره دلخواه را کسب نکند در اضطراب است. ترس های واقعی زندگی هم او را آزار می دهد.  ممکن است از ناراحتی خواب به چشمش نیاید. و هنگام خواب دل درد بگیرد. شاید آب بخواهد یا دلش بخواهد چراغ را روشن بگذارید. دوست نداشته باشد تنها بماند.  و بخواهد کنار والدین باشد و یا عادت کرده در شرایط خاصی بخواهد که اکنون مهیا نیست.
  • کم تحریکی و ماندن جلوی تلویزیون و کامپیوتر: کودک فعال شب ها بهتر می خوابد. به اضای هر یک ساعت بی تحرکی در طی روز سه دقیقه دیرتر خوابش می برد. فعالیت شیمی مغز را تغییر می کند و بدن و ذهن را برای خوابیدن آماده نمی شوند . کودکان بی تحرک فرصت کمتری برای آماده کردن این مواد  و خوابیدن دارند. بازی با کامپیوتر یک ساعت قبل از خواب برای  کودک مشکل ایجاد می کند. زیرا صفحه نمایش  آن چرخه طبیعی خواب و بیداری را مختل می کند.
  • بیداری وسط شب: ممکن است مشکلات جسمی و ناراحتی معده کودک را از خواب بیدار کند. اما مهمترین عواملی که کودک را از خواب بیدار می کند آلرژی و آسم و بین کودکانی با اضافه وزن ریفلکس معده است. هنگام شب التهاب باعث تنگ شدن راه های هوا می شود و همین عامل کودک را از خواب بیدار می کند.
  • خوابگردی: حالتی است که در آن مراحل خواب کامل نشده است. به همین دلیل  هنگامی  که بدن کودک در حال حرکت است، مغز او همچنان در خواب است. کودکان مبتلا به خوابگردی معمولا در چند ساعت اول شب خوابگردی می کنند . خوابگردی غالبا ارثی است.
  • سندرم پاهای بی قرار: یکی دیگر از مشکلات خواب در کودکان عارضه ای است که آن را سندرم پاهای بی قرار می نامند  و آن حالتی است که سبب می شود وقتی فرد تازه به خواب رفته است احساس می کند که باید حرکت کند. یک بیماری مشابه دیگر نیز  وجود دارد. که در آن پاها دچار کشش ناگهانی می شوند. این مشکل گاهی به واسطه کمبود آهن؛ اسید فولیک است.

والدین باید قبل از این که سعی کنند خوابیدن را به کودک آموزش دهند ؛ علت مشکل خواب کودک را دریابند. هنگامی که علت را متوجه شدید بهتر می توانید به او آموزش خوابیدن بدهید. و برنامه ای طراحی  کنید که مناسب مشکل فرزند شما باشد. گاهی هم هیچ نیازی به آموزش خواب نیست. و مشکل ساده تر از آن چیزی است که والدین تصور می کردند و به راحتی حل می شود. بنابراین سعی کنید ابتدا علت را بیابید.

نکات مفید و کاربردی در ارتباط با مشکلات خواب در کودکان

  • الگوی زمان خواب خانواده را به گونه ای تنظیم کنید که کودک از شما الگو بگیرد.
  • قبل از خواب نوشیدن یک لیوان شیر به خواب بهتر کودک شما کمک می کند.
  • برای صرف شام زمان مشخصی تعیین کنید. بطوری که حداقل یک ساعت قبل از خواب کودک باشد.
  • کمک کنید تا هیجان های کودک دست کم یک ساعت قبل از خواب  به حداقل برسد.
  • اگر لازم بود هنگام خواب با کودک کتاب بخوانید. یا او را ترغیب کنید که خودش هر شب کتاب بخواند.
  • اگر لازم بود پیش از خواب مدتی کنار کودک بمانید. این کار با فراهم کردن آرامش و امنیت برای او کمک می کند راحت بخوابد.
  • کودک مبتلا به اپنه خواب معمولا با صدا نفس می کشد. سر او را در وضعیت مناسب قرار دهید و به موقعیت چانه او را درست کنید. تا راحت تر نفس بکشد.
  • کودک را به خاطر اضطرابش سرزنش نکنید.
  • اگر کودک نصف روز در مدرسه روی صندلی بنشیند و نصف دیگر روز جلوی تلویزیون و کامپیوتر، انتظار نداشته باشید که شب راحت بخوابد.
  • کمی فعالیت و تحرک در برنامه های روزانه کودک بگنجانید ؛ و زمان تلویزیون را کاهش دهید. حداقل 30 تا 45 دقیقه قبل از خواب تلویزیون را تعطیل کنید.
  • اگر کودک شما گاهی خوابگردی می کند لازم است وسایل را از کف اتاق جمع کنید. هیچ مانع ای روی زمین نباشد تا احتمال آسیب دیدن کودک کم تر شود.
  • سعی کنید مراقب باشید و هنگام خوابگردی کودک را گرفته  و به رختخوابش باز گردانید.
  • اگر کودک مبتلا به سندرم پاهای بی قرار بود بهتر با مراجعه به پزشک و آزمایشات لازم آغاز کنید.
مقالات مرتبط
ارسال نظر

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.